Στους αρνητικούς «πρωταθλητές» της υπερωριακής απασχόλησης οι κλάδοι του
χονδρικού και λιανικού εμπορίου, οι επιχειρήσεις παροχής υπηρεσιών και
οι επιστημονικές/επαγγελματικές δραστηριότητες
Παρά τις επαναλαμβανόμενες διαβεβαιώσεις του υπουργείου Εργασίας ότι η 13ωρη εργασία αποτελεί κατ’ εξαίρεση ρύθμιση περιορισμένης εφαρμογής,
η συχνά απλήρωτη υπέρβαση του ωραρίου αποδεικνύεται σταθερή
πραγματικότητα για σημαντικό μέρος των εργαζομένων του ιδιωτικού τομέα.
Ακόμα πιο εκτεταμένη η εργασιακή καταπόνηση, που συνδέεται ακριβώς με
την εντατικοποίηση στους χώρους δουλειάς, δείχνοντας ότι τα ζητήματα του
χρόνου εργασίας και της πραγματικής αμοιβής αποτελούν ή θα έπρεπε να
αποτελούν αναπόσπαστο μέρος της συζήτησης για την ενίσχυση της
παραγωγικότητας και της ανταγωνιστικότητας της οικονομίας.
Σύμφωνα με πανελλαδική έρευνα
του Ινστιτούτου της ΓΣΕΕ για τον χρόνο εργασίας και την εργασιακή
καταπόνηση, το 65,5% των ερωτηθέντων δουλεύει 1 έως 5 ώρες επιπλέον την
εβδομάδα, το 24,1% 6 έως 10 ώρες και το 9,1% 11 και πλέον ώρες. Το
εύρημα αποκτά μεγάλη βαρύτητα, καθώς το 89,1% του αντιπροσωπευτικού
δείγματος βρίσκεται σε καθεστώς πλήρους απασχόλησης και το 9,5% σε
μερικής.
Σχεδόν ένας στους τρεις εργαζομένους δουλεύει πέρα από το
κανονικό ωράριο και μάλιστα το 34,5% από αυτούς δεν πληρώνεται και το
8,9% δεν λαμβάνει χρηματική αμοιβή παρά μόνο αντιστάθμισμα σε άδεια ή
ρεπό. Απλήρωτες μένουν συχνότερα οι γυναίκες με ποσοστό 41,1% έναντι του
29,9% των ανδρών.
Η υπερεργασία διαπερνά οριζόντια το σύνολο των
επιχειρήσεων, ενώ η ένταση των υπερωριών παραμένει υψηλή και στις
μεσαίες επιχειρήσεις. Το υψηλότερο ποσοστό υπερωριακής απασχόλησης με
τουλάχιστον 6 επιπλέον ώρες την εβδομάδα διαπιστώνεται στις επιχειρήσεις
50-249 εργαζομένων (35,6%) και στις επιχειρήσεις 10-49 εργαζομένων
(35,5%).
Στους
αρνητικούς «πρωταθλητές» της υπερωριακής απασχόλησης οι κλάδοι του
χονδρικού και λιανικού εμπορίου (με 73%), οι επιχειρήσεις παροχής
υπηρεσιών (69,9%) αλλά και οι επιστημονικές/επαγγελματικές
δραστηριότητες (68,1%). Οι δύο τελευταίοι τομείς καταγράφουν επίσης
σημαντικά ποσοστά στη μη καταβολή των προσαυξήσεων (42,6% και 41,5%) και
την τριάδα συμπληρώνει σε αυτή την περίπτωση ο χώρος της ενημέρωσης και
της επικοινωνίας (39,5%).
Εργασιακή καταπόνηση
Εξι στους δέκα εργαζομένους
μιλούν για την εργασιακή καταπόνηση, την οποία προκαλούν ο μεγάλος
φόρτος εργασίας και η ισχυρή πίεση χρόνου. Την ίδια επίπτωση υπομένει το
58,8%, που την αποδίδει σε παρατεταμένη όρθια ή καθιστική στάση και το
31,3%, που ασκεί επαναλαμβανόμενες σωματικές κινήσεις. Η πίεση χρόνου
αποτελεί τον κυρίαρχο λόγο επιβάρυνσης σε όλους τους κλάδους, με τον
τουρισμό και τις μεταφορές να ξεπερνούν το 70%, ενώ τα επιμέρους
στοιχεία τεκμηριώνουν βαθιά προβλήματα στην οργάνωση της εργασίας (βλ.
πίνακα). Αλλωστε, όσο αυξάνονται οι υπερωρίες τόσο εκτινάσσεται η έκθεση
γενικότερα σε δυσμενείς συνθήκες. Οι εργαζόμενοι με +11 ώρες την
εβδομάδα έχουν περισσότερη έκθεση σε όλους τους παράγοντες επιβάρυνσης,
με το 86% να βιώνει πίεση χρόνου και το 56,3% να δουλεύει στον ελεύθερο
χρόνο, ενώ όσοι αναφέρουν πόνους σε οστά, αρθρώσεις ή μυς αυξάνονται στο
48,8%.
Αγχος και υγεία
Το
εργασιακό άγχος αναδεικνύεται στο συχνότερο πρόβλημα υγείας που οι
εργαζόμενοι συνδέουν με την εργασία τους, καθώς το 42,1% δηλώνει ότι το
εμφάνισε τους τελευταίους 12 μήνες. Ακολουθούν οι πόνοι σε οστά,
αρθρώσεις ή μυς με 29,4%, οι πονοκέφαλοι ή η κόπωση ματιών με 28,9% και η
συνολική κόπωση με 27,3%. Οπως είναι αναμενόμενο, το άγχος παρατηρείται
συχνότερα σε όσους δεν εισπράττουν τις υπερωρίες και ειδικά στο 34,3%
των εργαζομένων έναντι 22,1% όσων αμείβονται για αυτές. Αυτός ο
παράγοντας έχει ακόμα πιο ακραίες συνέπειες στις συνθήκες εργασίας με
τις αναφορές με σωματική ή φραστική βία να αυξάνονται κατά περίπου 87%
στους απλήρωτους, 17,6% έναντι 9,4%. Από τα ευρήματα ξεχωρίζουν επίσης
τα εξής:
● Η επιβάρυνση της υγείας αυξάνεται όσο αυξάνεται ο
εβδομαδιαίος χρόνος υπερωριακής απασχόλησης και γίνεται εντονότερη όταν
οι επιπλέον ώρες δεν αμείβονται.
● Οι εργαζόμενοι σε μεγάλες
επιχειρήσεις, 250 εργαζομένων και άνω, παρουσιάζουν υψηλότερα ποσοστά
επιδείνωσης σε βασικούς δείκτες υγείας που σχετίζονται με την εργασία.
●
Οι εργαζόμενοι που σκέφτονται πολύ συχνά να αλλάξουν εργασία εμφανίζουν
συστηματικά υψηλότερα ποσοστά προβλημάτων υγείας που σχετίζονται με την
εργασία και περισσότερο με το άγχος (63,3% έναντι 36,2% για όσους δεν
σκέφτονται ποτέ την αλλαγή εργασίας).
Ταυτότητα έρευνας
Η
έρευνα διεξήχθη σε δείγμα 6.000 εργαζομένων του ιδιωτικού τομέα στις 13
περιφέρειες της χώρας, με τηλεφωνικές συνεντεύξεις και στρωματοποιημένη
τυχαία δειγματοληψία από τις εταιρείες Alco, Metron Analysis και
Prorata, το διάστημα 3 Νοεμβρίου-9 Δεκεμβρίου 2025
Πηγή : https://www.efsyn.gr
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου